Doğu Türkistan’daki toplama kamplarından sağ kurtarılan tanıklar, Norveç Parlamentosunda kampların durumunu ve Uygur soykırımını anlattı.
Uygur Haber
Hong Konglular, İngiltere Manchester kentindeki Çin Başkonsolosluğu önünde ÇKP kongresini protesto etti. Başkonsolos dahil konsolosluk mensupları bir protestocuyu darp etti.
Çin’de demokrasi tiyatrosu başladı. ÇKP kongresinde Şi Cinping, Tayvan'ın Çin'le birleştirilmesini tamamlama sözü verdi ve"Güç kullanmayı dışlamıyoruz" dedi. Şi'nin 3. dönem yeniden parti genel sekreteri seçilmesi bekleniyor.
Prof. Dr. Abdürreşit Celil Karluk: "BM'deki Uygurlarla ilgili oylama sonucu, Kandaşlık ve Dindaşlık gibi değerlerin artık anlamsız boş şeylere dönüştüğünü daha açık bir şekilde gösteriyor."
Dünya Uygur Kurultayı Başkanı Dolkun İsa, BM İnsan Hakları Konseyinde Ukrayna’nın Uygurlar konusunda tarafsız kalmasının üzücü olduğunu ve sonradan fikrini değiştirerek Uygurları destekleyeceğini ifade etmesinden sevindiklerini söyledi.
Prof. Dr. Abdürreşit Celil Karluk'un kaleme aldığı "Uygurlarda Yenileşme - Aydınlar, Kimlik ve Mecburi Değişme" adlı kitap Nobel Akademik Yayıncılık tarafından yayımlandı.
ÇKP'nin 20'inci Ulusal Kongresi yaklaşırken Pekin'de bir köprüye, tek parti rejimine ve Xi Jinping'e karşı pankart asıldı.
Çin asıllı İsveçli moda tasarımcısı Louise Xin: "Çin'i çok seviyorum. Çinlileri, insan haklarını umursamayan bir halk olarak tanınmasını istemiyorum. Bu nedenle Uygurlara destek veriyorum. Bence Çinliler gerçeği anlarlarsa mutlaka ses verirler."
İngiliz basınında yer alan iddialara göre Bileşik Krallık hükümeti, Çin'i bir tehdit olarak ilan etmeyi planlıyor. Başbakanlık'tan bir yetkili de Liz Truss'in Çin'in görünümünü "tehdit" olarak değiştirmenin planladığını doğruladı.
İngiltere Elektronik İstihbarat Servisi, Çin'in teknolojisini, içeride toplum üzerinde baskı kurmak ve dışarıda etkisini arttırmak gibi siyasi güdülerle geliştirdiğini belirtti ve artık dünya için bir güvenlik tehdidi haline geldiğini ileri sürdü.
Ali Babacan “Sadece kimliklerinden dolayı hapse atılan Uygurlarla aynı yerdeyiz... Tayvan'da Çin emperyalizmine meydan okuyanlarla ayını yerdeyiz” dedi.
ABD'nin, Çin’e yönelik çip ticaretiyle ilgili ihracat kısıtlamalarını içeren kararlarından sonra Çinli çip ve teknoloji şirketlerinin hisseleri değer kaybetmeye başladı.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, nadir toprak elementlerinde Çin'e bağımlılığa düşmekten kaçınmak için bu alandaki tedarik zincirlerini çeşitlendirmeyi planladıklarını söyledi.
BM'de Uygurlarla ilgili tartışma teklifine çekimser kalan Hindistan, bunun nedeninin Çin'i desteklemek olmadığını vurguladı ve Çin'i Uygurların haklarına saygı duymaya çağırdı.
Uygur aktivistler Malezya'da siyasilere, milletvekillerine, STK temsilcileri ve kanaat önderlerine, Doğu Türkistan'da devam eden soykırım politikalarını anlattı. Hükümeti, parlamentoyu ve STK'ları, soykırımın durdurulması için destek vermeye çağırdı.
ABD yönetimi, Çin'in askeri gücü için ihtiyaç duyulan kritik teknolojilere erişimini engellemek amacıyla gelişmiş çiplerin ülkeye ihracatına yönelik yeni kısıtlamalar getirdi.
BM'de Uygurların durumunun tartışılması talebi, çoğu Türk ve Müslüman 19 ülkenin karşı oyu, Ukrayna dahil 11 ülkenin çekimser kalmasıyla reddedildi. Ukrayna Milletvekili "Uygur soykırımı hakkında hükumeti bilgilendirmek için elimden geleni yapacağım" dedi.
BM İnsan Hakları Konseyinde, Doğu Türkistan'daki insani hakları ihlalleri durumunun tartışılması için özel toplantı yapılması talebi, Kazakistan, Özbekistan, Pakistan, Katar, Endonezya, Sudan, Nepal ve BAE dahil 19 ülkenin oyuyla reddedildi.
Isparta’dan Keyfine Dağcılık ekibi, 2571 metre yüksekliğindeki Honaz Dağı'na tırmandı. Hedeflediği zirveye ulaşan dağcılık ekibi gök bayrak açarak Doğu Türkistan'a desteğini ifade etti.
Uygur Türklerini hedef alan kötü niyetli yazılım, geliştiriciler için kurbanın adına arama yapmaya, SMS göndermeye, konumu takip etmeye, gelen-giden aramaların ve ortamın sesini kaydetmeye olanak sağlıyor.
Doğu Türkistan'ın Guma nahiyesinde Covid 19'a karşı uçakla havadan yapılan dezenfeksiyon çalışmaları sonucu çok sayıda kişinin zehirlendiği, bir mahalleden 13 kişinin öldüğü öğrenildi.
Çin Halk Cumhuriyeti'nin kuruluşu ile Doğu Türkistan'ın işgal edilişinin 73. yıldönümü münasebetiyle Uygur Türkleri, Çin Başkonsolosluğu önünde Çin'in soykırım politikalarını protesto etti.
Doğu Türkistan'daki diğer milyonlarca Uygur Türkü gibi haksız yere hapse atılan yazar Ferhat Tursun, özgür edebiyatın güçlü sesi olduğu için İsveç PEN tarafından 2022 Tucholsky Ödülü'ne layık görüldü.
Uygur Türklerini Çin'e teslim eden Endonezya hükumetini kınamak ve bu tür eylemlerin durdurulması yönünde çağrı yapmak amacıyla Endonezya'nın İstanbul Başkonsolosluğu önünde protesto gösterisi düzenlendi.
Azerbaycan'da "Doğu Türkistan'dan Güney Azerbaycan'a Türk Dünyasının Entegrasyonu" konferansı düzenlendi. Doç. Dr. Ömer Kul ve araştırmacı Abdullah Oğuz Çin tehlikesi ve Uygur soykırımı konularında sunum verdi.
İki senedir devam eden çip krizi, artık ABD ve Çin arasında bir çip savaşına dönüşmeye başladı. Japonya ve Güney Kore, ‘çip savaşında’ Çin’e karşı ABD ile bir ittifak kurdu.
ABD'nin son faiz artırımının ardından Çin yuaninin dolar karşısında değeri, 14 yılın en düşük seviyesini gördü. Mart başında 6,3 seviyesinde olan dolar/yuan paritesi, bugün 7,2458'den işlem gördü.
BM'nin Uygur raporundan sonra, birçok ülke Çin'i kınadı. Afrika ülkelerinin çoğu, Çin'in kıtadaki ağır ekonomik nüfuzu nedeniyle sessiz kaldı. Uygurlar konusundaki olası tartışmalarda Afrika ülkelerinin Çin'den yana yer almasından endişe duyuluyor.
Batı sermayesi Çin'den kaçıyor. Apple, Tedarik zincirlerini Çin'den uzaklaştırmak amacıyla iPhone 14 serisini Hindistan'da üretmeye başladığını duyurdu.
BM üyesi ülkeler, Çin’in Uygur ve diğer Türk halklarına karşı işlediği suçlarının İnsan Hakları Konseyi’nde ele alınması çağrısında bulundu. Konunun Şubat'ta tartışılması bekleniyor. Kararın destekçi ülkeleri arasında ABD ve İngiltere de bulunuyor.