Kazakistan’da, Çin’e karşı Doğu Türkistan’daki akrabaları için protestoya katılan 19 kişi “ulusal nefreti körükleme” suçlamasıyla suçlu bulundu. Kazakistan’ın Taldıkorgan kentinde 13 Nisan 2026 tarihinde görülen davada, Çin karşıtı protestoya katılan 19 kişi hakkında mahkeme kararını açıkladı. Sözde “Ulusal nefreti körükleme” suçlamasıyla yargılanan sanıkların tamamı suçlu bulundu.
Mahkeme, sanıklardan bazılarına 5 yıl hapis cezası verirken, bazılarına ise özgürlük kısıtlaması cezası uyguladı. Ayrıca tüm sanıklara 3 yıl boyunca kamu ve siyasi faaliyetlere katılma yasağı getirildi.
CEZALAR DİKKAT ÇEKTİ: KADINLARIN ATYAKLARINA KELEPÇE
Davada öne çıkan isimlerden “Atajurt” organizasyonu başkanı Bekzat Maksuthan 5 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Organizasyonun hukuk danışmanı olan kardeşi Nazigül Maksuthan ise 4 yıl 8 ay özgürlük kısıtlaması cezası aldı.
Bazı kadın sanıklar hakkında verilen hapis cezaları, küçük çocuk sahibi olmaları nedeniyle ertelendi veya ayaklarına elektironik kelepçe takıldı.
SANIKLAR MAHKEMEYE GETİRİLMEDİ
Tutuklu sanıklar duruşma salonuna getirilmezken, yalnızca ev hapsinde bulunanlar kararı yüz yüze dinleyebildi. Kararın ardından sanık yakınları ve destekçileri adliye önünde toplanarak karara tepki gösterdi.
OLAYIN GEÇMİŞİ: SINIRDAKİ PROTESTO
Davanın temelini, 2025 Kasım ayında Çin sınırına yakın Kaljat köyü civarında düzenlenen protesto oluşturuyor. Doğu Türkistan’daki toplama kamplarına atılan akrabaları için protesto düzenleyen Kazak Türkleri, Çin bayrağını ve Şi Cinping’in portresini yakarak, kamplarda tutulan Kazakların serbest bırakılmasını talep etmişti.
Ayrıca protestocular, Çin ile vize muafiyetinin kaldırılmasını ve Çin’de tutulan Kazak vatandaşı Alimnur Turganbay’ın iadesini istemişti.
SUÇLAMA: “ULUSAL NEFRETİ KIŞKIRTMA”
Savcılık iddianamesinde, sanıkların medya ve toplu eylem yoluyla Çin halkına karşı nefreti körüklediği öne sürüldü. Yetkililer, eylemin organize bir şekilde gerçekleştirildiğini ve “ulusal onuru hedef aldığını” savundu.
ULUSLARARASI TEPKİLER VE İDDİALAR
Dava, uluslararası insan hakları çevrelerinde de yankı buldu. Amnesty International ve Human Rights Watch gibi kuruluşlar, sanıkların serbest bırakılması çağrısında bulundu. ABD Kongresi üyesi James McGovern da davaya ilişkin endişelerini dile getirdi.
Hak savunucuları, davanın siyasi motivasyon taşıyabileceğini ve protestonun Çin halkına değil, Çin yönetiminin politikalarına yönelik olduğunu savunuyor.
İlk yorum yapan siz olun