ABD Senatörleri Jim Risch ve Chris Coons, Çin’de tutuklu bulunan Uygur girişimci Ekber Esat’ın 41. yaş günü vesilesiyle ortak bir açıklama yayımladı. Senatörler, Esat’ın keyfi tutukluluğunu kınayarak Çin hükümetine “derhal ve koşulsuz serbest bırakma” çağrısında bulundu.
ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi’nin kıdemli üyelerinden Cumhuriyetçi Jim Risch (Idaho) ve Demokrat Chris Coons (Delaware), Çin Komünist Partisi tarafından alıkonulan Uygur girişimci Ekber Esat’ın durumu hakkında dikkat çekici bir açıklama yaptı. Esat’ın 41. doğum gününde yayımlanan metinde, Çin’in Doğu Türkistan’daki insan hakları ihlalleri sert bir dille eleştirildi.
“Hücre Hapsi Sağlığını Bozdu”
Senatörlerin ortak açıklamasında, Ekber Esat’ın Çin hapishanelerinde geçirdiği dokuzuncu doğum günü olduğuna dikkat çekildi. Esat’ın yaklaşık on yıldır süren tutukluluğunun “uydurma bir suç” isnadına dayandığını belirten senatörler, “Maruz kaldığı hücre cezaları ve uzun süreli hapis hayatı sağlığını ciddi şekilde etkiledi” ifadelerini kullandı.
Açıklamada, Esat’ın şu anda ailesinden ve sevdiklerinden 11 saatlik tren mesafesindeki Aksu kentinde tutulduğu bilgisi paylaşılarak, “Bay Esat’ın keyfi olarak gözaltına alınmasını en güçlü şekilde kınıyor, derhal ve koşulsuz serbest bırakılması çağrısında bulunuyoruz” denildi.
Soykırım ve İnsan Hakları İhlalleri Vurgusu
Risch ve Coons, açıklamalarında sadece Esat’ın durumuna değil, bölgedeki genel insan hakları tablosuna da değindi. Çin Komünist Partisi’nin, Müslüman Uygurlar ve diğer etnik azınlıklara yönelik “soykırım ve ağır insan hakları ihlalleri” işlemeye devam ettiğini savunan senatörler, şu tespitlerde bulundu:
“2017’den bu yana bir milyondan fazla Uygur gözaltına alındı. Çok daha fazlası akıl almaz sansür, gözetim, devlet destekli zorla çalıştırma programları, zorla kısırlaştırma ve zorla kürtaj uygulamalarına maruz bırakılıyor.”
ABD’li senatörler açıklamalarını, “Bu vahşet sona ermelidir. Çin’in uluslararası alanda tanınan insan haklarını ihlal etmesine ve azınlık gruplarına yönelik zulmüne son verilmesi çağrısında bulunuyoruz” sözleriyle noktaladı.
Ekber Esat Kimdir?
Ekbar Esat, ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından “Uluslararası Ziyaretçi Liderlik Programı”na (IVLP) seçilmiş ve Çin’de etnik uyumu teşvik etmeye çalışan saygın bir Uygur medya girişimcisi ve hayırseverdir. 2016 yılında ABD’deki programdan döndükten kısa bir süre sonra ortadan kaybolan Esat’ın, daha sonra “etnik nefreti kışkırtmak” suçlamasıyla 15 yıl hapis cezasına çarptırıldığı ortaya çıkmıştır. Esat, aslında Doğu Türkistan’daki yerel yönetim tarafından takdir gören ve “genç girişimci” gibi ödüller alan bir figürken, Çin’in Uygurlara yönelik toplu tutuklama kampanyasının kurbanı olmuştur. Tutukluluğu sırasında hücre hapsinde tutulduğu ve sağlığının ciddi şekilde bozulduğu bildirilmektedir.
Kaynak: senate.gov, Xinjiang Victims Database
İlk yorum yapan siz olun